Η Βυζαντινή Τέχνη στην Κύπρο (Ανατολική Διαδρομή) Θρησκευτική Διαδρομή

Προκειμένου να καλύψει ολόκληρο το νησί η διαδρομή της Βυζαντινής Τέχνης χωρίστηκε σε δύο μέρη – Δυτική Διαδρομή και Ανατολική Διαδρομή – για να αποφύγει μια μακρά ενιαία διαδρομή και να δοθεί χρόνος στους συμμετέχοντες να επισκεφθούν όλα τα μνημεία.

Η Ανατολική Διαδρομή περνάει από: Λευκωσία – Πέρα Χωριό – Κελλιά – Σωτήρα – Παραλίμνι – Αγία Νάπα – Λάρνακα – Κίτι – Κιβισίλι – Μονή Σταυροβουνίου – Πυργά και Δάλι.

Η διαδρομή ξεκινάει από τη Λευκωσία με νότια κατεύθυνση και η πρώτη στάση είναι στο Πέρα Χωριό στην Εκκλησία των Αγίων Αποστόλων, όπου υπάρχουν τοιχογραφίες του 12ου αιώνα. Στα Κελλιά η εκκλησία του Αγίου Αντωνίου φιλοξενεί θαυμάσιες τοιχογραφίες του 11ου και 13ου αιώνα. Ακολουθεί μια στάση στην Λάρνακα, στην εκκλησία του Αγίου Λαζάρου, η οποία κτίστηκε το 900 μ.Χ. Φυσικά προτείνεται να γίνονται στάσεις σ΄ όλα τα προτεινόμενα μνημεία, τα οποία αντιπροσωπεύουν τη βυζαντινή τέχνη σε διάφορες χρονικές περιόδους. Μερικά από τα μνημεία είναι κοινά και στις δύο διαδρομές.

Μνημεία: Εκκλησία Αγίου Αντωνίου στα Κελλιά, Εκκλησία Αγίου Μάμα και Εκκλησία Μεταμόρφωσης στη Σωτήρα, Εκκλησία Παναγίας και Εκκλησία Αγίας Μαρίνας στο Παραλίμνι, Μονή Αγίας Νάπας στην Αγία Νάπα, Εκκλησία Αγίου Λαζάρου στην Λάρνακα, Εκκλησία Παναγίας Αγγελόκτιστης στο Κίτι, Εκκλησία Παναγίας στο Κιβισίλι, Μονή Τιμίου Σταυρού στο Σταυροβούνι και Βασιλικό Παρεκκλήσι στα Πυργά.

Συνολικό μήκος διαδρομής: 214 χλμ.

Η Βυζαντινή Tέχνη στην Κύπρο (Δυτική Διαδρομή) Θρησκευτική Διαδρομή

Η Βυζαντινή Τέχνη υπάρχει παντού στην Κύπρο κι η ιδιαίτερα καλή κατάσταση των εν λόγω δειγμάτων της τέχνης αυτής (κυρίως οι τοιχογραφίες) καθιστούν την Κύπρο κέντρο μελέτης της Βυζαντινής Τέχνης. H τέχνη των πρώτων χριστιανικών αιώνων διασώζεται μέχρι τις μέρες μας χάρη στα ψηφιδωτά τριών εκκλησιών – δύο εκ των οποίων βρίσκονται στο κατεχόμενο από τα τουρκικά στρατεύματα τμήμα του νησιού.

Η βασική δυτική διαδρομή είναι: Λευκωσία – Περιστερώνα – Καλοπαναγιώτης – Μονή Παναγίας του Κύκκου – Παναγία Χρυσσορογιάτισσα – Τάλα – Έμπα – Κάτω Πάφος – Γεροσκήπου – Τίμη – Κούκλια – Κούριο – Κολόσσι – Λεμεσός – Πυργά – Πέρα Χωριό και Λευκωσία.

Είναι εντυπωσιακό το γεγονός, ότι, ενώ η Κύπρος κατακτήθηκε από πολλούς λαούς, όχι μόνο διατήρησε τα μνημεία της αλλά συνέχισε να φτιάχνει κι άλλα με κάποιες μόνο επιρροές από τους διάφορους κατακτητές. Η βυζαντινή τέχνη εμφανίστηκε στο νησί το 726 – 843 μ.Χ., αν και λόγω της εικονομαχίας το πιο σημαντικό μνημείο το οποίο έχει διασωθεί είναι το στολίδι του ανατολικού από τους πέντε τρούλους της εκκλησίας στη Γεροσκήπου. Από τον 10οαιώνα μέχρι και σήμερα η βυζαντινή τέχνη άνθισε και διατηρήθηκε. Όλα τα προτεινόμενα μνημεία της διαδρομής θεωρούνται σημαντικά. Στην Περιστερώνα θα συναντήσετε την άλλη εκκλησία με πέντε τρούλους εκ των δυο που σώζονται στο νησί.

Μνημεία: Εκκλησία Αγίων Βαρνάβα και Ιλαρίωνα, Μονή Αγίου Ιωάννη του Λαμπαδιστή στον Καλοπαναγιώτη, Μονή Χρυσορογιάτισσας στην Πάνω Παναγιά, Μονή Αγίου Νεοφύτου στην Τάλα, Εκκλησία Παναγίας Χρυσελεούσας στην Έμπα, Εκκλησία Αγίας Κυριακής στην Πάφο, Εκκλησία Αγίας Παρασκευής στη Γεροσκήπου, Εκκλησία Αγίας Σοφίας στην Τίμη, Εκκλησία Παναγίας Καθολικής στα Κούκλια, Εκκλησία Αγίου Ευσταθίου στο Κολόσσι, Μονή Τιμίου Σταυρού στο Σταυροβούνι, Βασιλικό παρεκκλήσι στα Πυργά και Εκκλησίες Αγίου Γεωργίου και Αγίου Δημητριανού στο Δάλι.

Συνολικό μήκος διαδρομής: 280 χλμ.

Λατρεία του Τιμίου Σταυρού στην Κύπρο Θρησκευτική Διαδρομή

Το γεγονός, ότι η Κύπρος βρίσκεται στο κέντρο της Ανατολικής Μεσογείου πολύ κοντά στην Μέση Ανατολή και τα παράλια της Μικράς Ασίας, διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο, εφόσον το νησί λειτούργησε ως στάση στον δρόμο προς και από τους Αγίους Τόπους. Η παράδοση αναφέρει ότι η Αγία Ελένη, η μητέρα του Μεγάλου Κωνσταντίνου, κατά τη μεταφορά του Τιμίου Σταυρού από την Παλαιστίνη σταμάτησε στην Κύπρο και ακολούθησε την πορεία, όπου κατά μήκος της χτίστηκαν εκκλησίες αφιερωμένες στον Τίμιο Σταυρό.

Μονή Σταυροβουνίου – Τόχνη – Λεύκαρα – Πέλεντρο – Κούκα – Ομόδους – Ανώγυρα – Τσάδα.

Η διαδρομή ξεκινάει από τη Μονή Σταυροβουνίου, η οποία ωστόσο τηρεί τον κανόνα του «Άβατου», που σημαίνει, ότι δεν επιτρέπεται η πρόσβαση στις γυναίκες. Η εκκλησία του Τιμίου Σταυρού στην Τόχνη είναι η μοναδική εκκλησία που χτίστηκε πάνω σε γέφυρα, η εκκλησία του Πελενδρίου με το ίδιο όνομα έχει εξαιρετικές τοιχογραφίες του 12ου, 13ου, 14ου και 15ου αιώνα. Στο Όμοδος ο επισκέπτης θα δει ένα κομμάτι από το σχοινί που χρησιμοποιήθηκε για να δέσουν τον Ιησού στο σταυρό.

Μνημεία: Μονή Τιμίου Σταυρού στο Σταυροβούνι, εκκλησίες του Τιμίου Σταυρού στην Τόχνη, Λεύκαρα, Πελέντρι, Κουκά, Μοναστήρια του Τιμίου Σταυρού στην Ανώγυρα και Τσάδα και Μονή Τιμίου Σταυρού Μίνθης στη Τσάδα.

Η απόσταση της διαδρομής δεν είναι σταθερή. 

Αγία Νάπα και Θάλασσα: Μια διαφορετική διάσταση

Ο περίπατος αναβάλλεται μέχρι νεοτέρας ειδοποιήσεως

Ο περίπατος αυτός θα αναδείξει την σύνδεση της Αγίας Νάπας με την θάλασσα καθώς επίσης και το πώς ένα μικρό ψαροχώρι στο νοτιοανατολικό άκρο της Κύπρου έγινε ένα κοσμοπολίτικο θέρετρο. Οι συμμετέχοντες στην ξενάγηση θα επιβιβαστούν σε ένα αναπαλαιωμένο παραδοσιακό λεωφορείο και θα κατευθυνθούν προς τα ανατολικά της Αγίας Νάπας. Πρώτος σταθμός η εκκλησία του Αγίου Επιφανίου, η οποία βρίσκεται πάνω σε ένα ύψωμα, με τον επιβλητικό ξύλινο σταυρό της να λειτουργεί ως πυξίδα για τον κάθε προσκυνητή. Επόμενη επίσκεψη το Εθνικό Δασικό Πάρκο του Κάβο Γκρέκο. Το λεωφορείο θα ανηφορίσει προς τον Κάβο, έναν λόφο της περιοχής όπου οι συμμετέχοντες θα έχουν την ευκαιρία να θαυμάσουν την απρόσκοπτη θέα προς τα τέσσερα σημεία του ορίζοντα: προς στα ανατολικά το ακρωτήρι Πηδάλιον όπου εκεί βρίσκεται ο φάρος και οι εγκαταστάσεις ενός Γαλλικού ραδιοσταθμού· στα δυτικά ξεδιπλώνεται η Αγία Νάπα· στα βόρεια το Εθνικό Δασικό Πάρκο του Κάβο Γκρέκο και τέλος προς τα νότια το απέραντο γαλάζιο της θάλασσας και η βραχώδης ακτογραμμή του ακρωτηρίου. Φεύγοντας από το Κάβο Γκρέκο θα γίνει μια σύντομη στάση στη Γέφυρα των Ερωτευμένων και στη θαλασσινή σπηλιά που βρίσκεται εκεί κοντά. Ακολουθεί ένα 20λεπτο διάλειμμα για καφέ και η ξενάγηση τελειώνει με μια επίσκεψη στους Τάφους της Μακρονήσου που χρονολογούνται κατά την Ελληνιστική Περίοδο (323 π.Χ. – 30 π.Χ. ) και Ρωμαϊκή Περίοδο (30 π.Χ. – 324 μ.Χ.).

 

Αφετηρία: Οδός Κρύου Νερού 12, Γραφείο Πληροφοριών Υφυπουργείου Τουρισμού στην Αγία Νάπα
End Point: Οδός Κρύου Νερού 12, Γραφείο Πληροφοριών Υφυπουργείου Τουρισμού στην Αγία Νάπα
Ημέρα / Ώρα: Κάθε Πέμπτη στις 10:00.  Γλώσσα ξενάγησης: Αγγλικά/Γερμανικά ή Αγγλικά/Σουηδικά (ανά εβδομάδα)
Περίοδος Λειτουργίας: Νοέμβριος 2022 – Μάρτιος 2022 
Η ξενάγηση δεν πραγματοποιείται κατά τις δημόσιες αργίες.
Υπολογιζόμενη Διάρκεια: 3 ώρες.
Κράτηση: Απαιτείται κράτηση θέσης.
Τιμή: Δωρεάν.  Διοργανωτής: Δήμος Αγίας Νάπας, Υφυπουργείο Τουρισμού και Σύνδεσμος Ξεναγών Κύπρου
Κρατήσεις και Πληροφορίες:
 
Οδός Κρύου Νερού 12, Γραφείο Πληροφοριών Υφυπουργείου Τουρισμού στην Αγία Νάπα
Τηλέφωνο: 23 721796
   
   
   

Ανακαλύψτε την παλιά Λευκωσία και τα Τείχη της

Η περιήγηση με τα πόδια στην διαδρομή “Ανακαλύψτε την παλιά Λευκωσία και τα Τείχη της” έχει σχεδιαστεί για να δώσει στους συμμετέχοντες μια γενική εικόνα της αρχαίας οχυρωμένης πόλης της Λευκωσίας και το πώς αυτή έχει εξελιχθεί στο πέρασμα των αιώνων.

Αυτός ο συναρπαστικός περίπατος δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην εντυπωσιακή αρχιτεκτονική της πόλης – από τα Μεσαιωνικά Χρόνια μέχρι σήμερα – καθώς και σε μερικούς από τους ενδιαφέροντες και ιστορικά σημαντικούς ναούς της.

Οι συμμετέχοντες έχουν επίσης την ευκαιρία να επισκεφθούν τα διάφορα εργαστήρια και καταστήματα κατά μήκος της διαδρομής. Εκεί τεχνίτες, όπως κηροποιοί, σιδεράδες, κατασκευαστές καρεκλών, τσαγκάρηδες, ράφτες και χαλκοματάδες λειτουργούν τις βιοτεχνίες τους με τον παραδοσιακό τρόπο, προσφέροντας μια εικόνα για τα επαγγέλματα και τις ενασχολήσεις των περασμένων καιρών.

Για το πρόγραμμα (ημερομηνίες/ώρα) πατήστε εδώ

Αφετηρία: Παλιό Δημαρχείο Πλατεία Ελευθερίας, Λευκωσία
Τέρμα: Παλιό Δημαρχείο Πλατεία Ελευθερίας, Λευκωσία
Μέρες / Ώρες: Για το πρόγραμμα πατήστε εδώ
Υπολογιζόμενη Διάρκεια: 3 ώρες.
Τιμή: Δωρεάν
Κρατήσεις: Γλώσσα ξενάγησης:  Αγγλικά
Διοργανωτής: Δήμος Λευκωσίας, YφΤ και ΕΤΑΠ Λευκωσίας
Πληροφορίες: Τηλ. +357 22 674 264

Περίπατος Λάρνακας

Ο Περίπατος της Λάρνακας περνά από τα διατηρητέα κτίρια  της περιόδου της Αποικιοκρατίας που χρονολογούνται από το 1919 και συνεχίζεικατά μήκος της περίφημης Λεωφόρου των Φοινικούδων, του δημοφιλούςκαι πολυσύχναστουπαραλιακού δρόμου.

Στη συνέχεια οι συμμετέχοντες περιδιαβαίνουν τους δρόμους της πόλης, με τα παλιά, διατηρητέα κτίρια και φθάνουν στην «γειτονιά των καλλιτεχνών». Ακολούθως,επισκέπτονται τον μεγάλο ναό του Αγίου Λαζάρου του πολιούχου Αγίουτης πόλης.

Η διαδρομή περνά από το Ιατρικό Μουσείο Κυριαζή και καταλήγει στην νέα Δημοτική Αγορά της Λάρνακας.

Αφετηρία: Γραφείο Πληροφοριών Υφυπουργείου Τουρισμού, Κέντρο Πόλης
Τέρμα: Νέα Δημοτική Αγορά
Μέρες / Ώρες: Τετάρτες, 10:00
Ελάχιστη συμμετοχή: 5 άτομα
Περίοδος Λειτουργίας: Όλο τον χρόνο.
Μη διαθέσιμη κατά τις Δημόσιες Αργίες.
Υπολογιζόμενη Διάρκεια: 2 ώρες και 30 λεπτά.
Τιμή: Δωρεάν
Κρατήσεις: Δεν χρειάζεται προκράτηση.
Διοργανωτής: Δήμος Λάρνακας, Υφυπουργείο Τουρισμού και Σύνδεσμος Ξεναγών Κύπρου
Πληροφορίες: Τηλ. +357 24 644303

Μονή Αγίου Παντελεήμονα

Το Μοναστήρι του Αγίου Παντελεήμονα βρίσκεται στην κοιλάδα Αχεράς, βορειοδυτικά της Επαρχίας Λευκωσίας στο χωριό Αγροκηπιά.

Το αρχικό παλιό μοναστηριακό συγκρότημα αποτελείται από τον κυρίως ναό και τα κτήρια που στέκονται στο βόρειο και ανατολικό τμήμα, ενώ το ισόγειο του βόρειου τμήματος του ναού χωρίστηκε σε αποθηκευτικούς χώρους, πλυσταριό, δωμάτια με φούρνους, καθώς και ένα δωμάτιο όπου παράγονταν γλυκά. Δεν υπάρχουν τα ερείπια της παλιάς εκκλησίας, ή τα αρχικά κτήρια του Μοναστηριού.

Σύμφωνα με επιγραφή που βρίσκεται στη δυτική είσοδο του ναού, ανακαινίστηκε το 1770 και τρία χρόνια μετά ενθρονίστηκε ο Αρχιεπίσκοπος Χρύσανθος. Το τέμπλο ήταν επιχρυσωμένο, ενώ εικόνες του Ιησού Χριστού, της Παναγίας, του Αγίου Παντελεήμονα και του Αγίου Νικολάου είχαν αγιογραφηθεί από τον Μιχάλη Θέταλλο ή τον Θεσσαλονικέα.

Το Μοναστήρι έπαιξε σημαντικό ρόλο κατά τη διάρκεια του Εθνικοαπελευθερωρτικού Αγώνα της ΕΟΚΑ 1955 – 1959 και της τουρκικής εισβολής του 1974. Αποκαταστάθηκε λίγο μετά το 1960 και το 1989 ένα άλλο παράρτημα προστέθηκε στο νότιο τμήμα του κτηρίου.

Σήμερα οι Μοναστήρι λειτουργεί ως γυναικείο μοναστήρι.

Περιοχή: Λευκωσία
Διεύθυνση: Κοιλάδα του Αχερά, μεταξύ των χωριών Αγροκηπιάς και Μιτσερού
Συντεταγμένες GPS: Lat: 35.053901 Lon: 33.139694
Τηλ. Επικοινωνίας: Τηλ: +357 22 632 345
Ώρες Λειτουργίας: Χειμώνα, Καθημερινά: 06:00 – 17:00
Καλοκαίρι, Καθημερινά: 06:00 – 19:00
Περίοδος Λειτουργίας: Όλο τον χρόνο.
Κλειστό κατά τις Δημόσιες Αργίες.
Τιμή Εισόδου: Δωρεάν
Πρόσβαση Αναπήρων: Προσβάσιμος ο χώρος του Μοναστηριού σε άτομα με τροχοκάθισμα, αλλά όχι της εκκλησίας.
  Οι ώρες λειτουργίας, καθώς και η τιμή εισόδου υπόκεινται σε αλλαγές χωρίς ειδοποίηση. Συνετό θα ήταν οι επισκέπτες να τα επιβεβαιώνουν πριν την επίσκεψή τους.

 

Εκκλησία Αγίου Γεωργίου στο χωριό Λαζανιά

Η ξυλόγλυπτη Εκκλησία του Αγίου Γεωργίου βρίσκεται στο ιστορικό χωριό Λαζανιά και χτίστηκε το 1855.

Μια επιγραφή στο εσωτερικό της εκκλησίας με ημερομηνία 27 Απριλίου 1865, λέει ότι ένας μοναχός ιερέας, επιχρύσωσε το τέμπλο της εκκλησίας με δικά του έξοδα. Επίσης ενδιαφέρον παρουσιάζει ο σκαλιστός «γυναικωνίτης» (περιοχή που προορίζεται αποκλειστικά για τις γυναίκες) και τα τρία πιθάρια που είναι φυτεμένα στο πάτωμα της εκκλησίας και που χρησιμοποιήθηκαν για καλύτερη ακουστική κατά τη διάρκεια της Θείας Λειτουργίας.

Ένας ασυνήθιστος φυτικός διάκοσμος αναρριχάται και στολίζει τη στέγη.

Το χωριό πήρε το όνομά του από τη λέξη “Λουζινιανός”, καθώς ένα αγρόκτημα κοντά στο χωριό αποτελούσε βάση των Λουζινιανών Σταυροφόρων.

Περιοχή: Λευκωσία
Διεύθυνση: Χωριό Λαζανιά
Τηλ. Επικοινωνίας: Τηλ: +357 99 374 944 (κα Φρύνη Παπαδοπούλου)
Ώρες Λειτουργίας: Η εκκλησία λειτουργεί μια φορά τον μήνα.
Περίοδος Λειτουργίας: Όλο τον χρόνο.
Κλειστή κατά τις Δημόσιες Αργίες.
Τιμή Εισόδου: Δωρεάν
  Οι ώρες λειτουργίας, καθώς και η τιμή εισόδου υπόκεινται σε αλλαγές χωρίς ειδοποίηση. Συνετό θα ήταν οι επισκέπτες να τα επιβεβαιώνουν πριν την επίσκεψή τους.

 

Εκκλησία Παναγίας Χρυσοσπηλιώτισσας

Η εκκλησία σε σπηλιά, της Παναγίας της Χρυσοσπηλιώτισσας, στα περίχωρα της Λευκωσίας στο δρόμο για Δευτερά, είναι ένα γραφικό δείγμα μοναστηριού ή ερημητηρίου Λεβαντίνων, ασυνήθιστο για την Κύπρο αλλά πολύ συνηθισμένο για την παλιά Λεβαντίνικη Χριστιανοσύνη. Είναι φτιαγμένη σε μια σπηλιά από ψαμμίτη, που διαπλατύνθηκε για να σχηματίσει μια καμάρα, ένα σηκό, νάρθηκες και σκευοφυλάκια και την περιποιούνται με αγάπη οι γυναίκες του χωριού. Κάποτε ήταν διακοσμημένη, αλλά όλος ο σοβάς έπεσε εκτός από το κομμάτι του Ιερού που ακόμα κι αυτό ξεθώριασε.

Η εκκλησία φιλοξενεί μια εικόνα της Παναγίας, που κλαίει και την επικαλούνται σε περιόδους ξηρασίας. Ένα θρησκευτικό πανηγύρι γίνεται κάθε χρόνο στις 15 Αυγούστου, ημέρα που γιορτάζει η Παναγία.

Συντεταγμένες GPS: Lat: 35.091727 Lon: 33.24607

Μονή Αγίου Ηρακλειδίου

Ο Άγιος Ηρακλείδιος ήταν γιος ιερέα ειδωλολάτρη. Χειροτονήθηκε Επίσκοπος Ταμασσού από τον Απόστολο Παύλο και Απόστολο Βαρνάβα. Μαρτύρησε σε ηλικία 60 ετών και θάφτηκε στο σπήλαιο όπου είχε ζήσει, και απ΄ όπου κήρυξε το Ευαγγέλιο. Το 400 μ.Χ. κτίστηκε μια εκκλησία στην τοποθεσία του τάφου του.

Το μοναστήρι καταστράφηκε και ξαναχτίστηκε πολλές φορές. Το σημερινό κτήριο χρονολογείται από το 1773, όταν ο Αρχιεπίσκοπος Χρύσανθος ανακαίνισε το ναό και το μοναστήρι. Τα λείψανα του Αγίου φυλάσσονται στο εσωτερικό του ναού. Σήμερα το μοναστήρι λειτουργεί ως γυναικείο μοναστήρι.

Περιοχή: Λευκωσία
Διεύθυνση: Χωριό Πολιτικό, 21 χλμ. νοτιοδυτικά της Λευκωσίας
Συντεταγμένες GPS: Lat: 35.025445 Lon: 33.24353
Τηλ. Επικοινωνίας: Τηλ: +357 22 623 950, Φαξ: +357 22 624 176
Ώρες Λειτουργίας: Δευτέρα – Παρασκευή: 08:00 – 12:30 / 15:30 – 18:00
Σάββατο και Κυριακή: 06:00 – 18:00
Περίοδος Λειτουργίας: Όλο τον χρόνο.
Κλειστή κατά τις Δημόσιες Αργίες.
Τιμή Εισόδου: Δωρεάν
  Οι ώρες λειτουργίας, καθώς και η τιμή εισόδου υπόκεινται σε αλλαγές χωρίς ειδοποίηση. Συνετό θα ήταν οι επισκέπτες να τα επιβεβαιώνουν πριν την επίσκεψή τους.