Φλαούνα

Αυτή η αλμυρή τυρόπιττα είναι ένα από τις κυριότερες λιχουδιές του Ορθόδοξου Πάσχα και παραδοσιακά φτιάχνεται την Μεγάλη Πέμπτη.

Οι φλαούνες φτιάχνονται με αυγά, τυρί, σταφίδες και φρέσκο δυόσμο, συστατικά δηλαδή που δεν επιτρέπεται η κατανάλωσή τους κατά την περίοδο της νηστείας πριν τη γιορτή του Πάσχα. Ετοιμάζονται πριν το τέλος των νηστειών για να είναι έτοιμες προς κατανάλωση την ημέρα του Πάσχα. Το τυρί που χρησιμοποιείται στις φλαούνες παρασκευάζεται στην Κύπρο ειδικά για το σκοπό αυτό, για να μην λιώνει εύκολα και να φουσκώνει κατά το ψήσιμο των φλαούνων. Αυτές οι πεντανόστιμες πίτες ψήνονται στους παραδοσιακούς φούρνους από πηλό από τις γυναίκες της οικογένειας που μαζεύονται όλες για να τις ζυμώσουν και να τις φουρνίσουν.

Καθώς οι φλαούνες μπορούν καταψυχθούν πολύ καλά, φτιάχνονται πλέον και σε περιόδους εκτός του Πάσχα, έτσι ώστε να καταναλώνονται όλο τον χρόνο. Στις μέρες μας μπορείτε επίσης να τις βρείτε σ΄ όλους τους φούρνους όλο τον χρόνο, αν και είναι πιο δημοφιλής την Πασχαλινή Περίοδο.

Η Πασκιά είναι μια παραλλαγή της φλαούνας, στην οποία η γέμιση αντικαθίσταται με κύβους μοσχαρίσιου κρέατος, λαχανικών και τυριού, μαζί με αρωματικά βότανα και μπαχαρικά. 

Κουραμπιέδες

Οι κουραμπιέδες είναι πολύ μικρά μπισκοτάκια, τύπου μικρά ψωμάκια, οι οποίοι μοιάζουν με μικρά βουναλάκια από χιόνι λόγω της μπόλικης ζάχαρης άχνης με την οποία πασπαλίζονται. Κάποιες εκδοχές τους μπορεί να περιλαμβάνουν ξηρούς καρπούς. Παραδοσιακά περιλαμβάνουν καβουρδισμένα αμύγδαλα και χαλεπιανά καθώς και αποξηραμένους χουρμάδες.

Ενώ συνήθως παρασκευάζονται τα Χριστούγεννα, προσφέρονται επίσης με μια μικρή παραλλαγή ως κεραστικά στους γάμους, κι είναι γνωστοί ως «λουκούμια», το λευκό χρώμα των οποίων συμβολίζει την αγνότητα.

Είτε απολαμβάνετε τους κουραμπιέδες την περίοδο των Χριστουγέννων (οι οποίοι διατίθενται επίσης συσκευασμένοι και στους φούρνους) ή ως κεραστικό σ΄ ένα γάμο, θα διαπιστώσετε ότι η γεύση τους είναι πεντανόστιμη!

Ταχινόπιτα

Η ταχινόπιτα είναι ένα γλυκό αρτοσκεύασμα, το οποίο φτιάχνεται από ταχίνι (καβουρδισμένοι και λιωμένοι σαν πουρέ σπόροι σησαμιού), μαζί με χαρουπόμελο. Αν και η ταχινόπιτα απολαμβάνεται ολόχρονα, είναι ιδιαίτερα δημοφιλής κατά τη διάρκεια των νηστειών της Σαρακοστής.

Μπορείτε να βρείτε ταχινόπιτες σε όλους τους τοπικούς φούρνους κι αν και είναι γλυκές, έχουν μια ασυνήθιστη γεύση. Συχνά στα συστατικά παρασκευής τους προστίθενται μαστίχα και κανέλα, αλλά στις πιο εμπορικές εκδοχές τους μπορεί να χρησιμοποιείται ζάχαρη αντί του πιο υγιεινού χαρουπόμελου. 

Πίτα

Η κουζίνα του νησιού δεν θα ήταν πλήρης χωρίς το ψωμί πίτα – το επίπεδο ψωμί με προζύμι σε σχήμα οβάλ, το οποίο παρασκευάζεται σε διάφορα μεγέθη και το οποίο μπορεί να μοιραστεί στη μέση ως μια «τσέπη».

Οι «τσέπες» αυτές, γεμίζονται παραδοσιακά με σουβλάκια και ο συνδυασμός των δύο αποτελούν το παραδοσιακό εθνικό «γρήγορο» φαγητό. Η πίτα είναι τέλεια σε συνδυασμό με χαλούμι και λούντζα για ένα πραγματικά αυθεντικό κυπριακό σάντουιτς.

Η πίτα σερβίρεται επίσης με συνοδεία διαφόρων ντιπς και αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι ενός γεύματος μεζέ. Σε πολλά εστιατόρια σερβίρεται επίσης στη θέση του ψωμιού. 

Ξηροί Καρποί

Οι κύριοι ξηροί καρποί που καλλιεργούνται στο νησί είναι αμύγδαλα, χαλεπιανά, φουντούκια, καρύδια και φιστίκια. Όλοι αυτοί οι ξηροί καρποί καταναλώνονται τόσο ωμοί όσο και καβουρδισμένοι και αλατισμένοι. Χρησιμοποιούνται για το παστελάκι, καθώς και για τα σιροπιαστά γλυκά όπως είναι το κανταΐφι και ο μπακλαβάς, καθώς και σε πολλά άλλα γλυκά και επιδόρπια. Η Σουμάδα, ένας παραδοσιακός συμπυκνωμένος χυμός, παρασκευάζεται από αμύγδαλα.

Μπορείτε να βρείτε συσκευασμένους κυπριακούς ξηρούς καρπούς στα ράφια των υπεραγορών είτε κατά είδος είτε και ανάμεικτους, οι οποίοι περιλαμβάνουν επίσης και ξηρά φρούτα. Είναι το τέλειο δώρο για να πάρετε μαζί σας στην πατρίδα σας!

Ψωμί Κουλούρι

Το κουλούρι είναι ένα εύγευστο ψωμί, του οποίου η υφή είναι σχεδόν όπως το κέικ. Καλύπτεται με σουσάμι, γλυκάνισο και κύμινο.

Συνήθως ψήνεται σε σχήμα ενός μεγάλου δακτυλιδιού, ή σε μικρότερα ατομικά μεγέθη ή ως ένα μεγάλο καρβέλι με ορθογώνια κομμάτια, τα οποία χαράζονται πριν το ψήσιμο για να κόβονται εύκολα.

Μια ξεχωριστή εκδοχή του κουλουριού είναι η Λαγάνα, η οποία είναι ιδιαίτερα δημοφιλής την Καθαρά Δευτέρα – μια μέρα που οι ντόπιοι εκδράμουν στην εξοχή για να απολαύσουν το σαρακοστιανό πικνικ τους και ν΄ αρχίσουν την περίοδο της νηστείας πριν από τη γιορτή του Πάσχα. 

Κολοκοτή

Η κολοκοτή είναι μια απλή αλλά νόστιμη πίτα με κολοκύνθα, η οποία τρώγεται στο χέρι και μπορείτε να τη βρείτε στους φούρνους που λειτουργούν όλο το εικοσιτετράωρο.

Η ζύμη γεμίζει με κολοκύνθα, η οποία κόβεται σε κύβους, πλιγούρι, ελαιόλαδο και σταφίδες, τα οποία καρυκεύονται με κανέλα και μερικές φορές άνηθο. Ακολούθως σκεπάζεται όπως το καλτζόνε σ΄ ένα σχήμα όπως το μισοφέγγαρο. Είναι ιδιαίτερα δημοφιλές ως ένα σαρακοστιανό φαγητό.

Σιάμισιη

Αυτά τα τηγανιτά γλυκά από σιμιγδάλι είναι το απαραίτητο συνοδευτικό των λουκουμάδων, αφού πωλούνται από τους ίδιους πλανόδιους πωλητές στα παραδοσιακά πανηγύρια και φεστιβάλ.

Αυτές οι ζυμαρένιες «τσεπούλες» έχουν μια γλυκιά γέμιση και τηγανίζονται σε καυτό λάδι. Ακολούθως πασπαλίζονται με ζάχαρη άχνη και κανέλα. Όπως συμβαίνει με τις περισσότερες συνταγές, υπάρχουν αρκετές παραλλαγές. Σε κάποιες απ΄ αυτές στη γέμιση προστίθεται μαστίχα και αρωματικό νερό ανθών πορτοκαλιού.

Σουτζιούκος

Ο σουτζιούκος είναι ένα παραδοσιακό γλυκό με λαστιχένια υφή, το οποίο παρασκευάζεται από χυμό σταφυλιών. Έχει μια μοναδική εμφάνιση αφού λες και μοιάζει με κερί! Η πώληση του είναι ιδιαίτερα δημοφιλής στα παραδοσιακά πανηγύρια.

Το γλυκό αυτό παράγεται από το πλεόνασμα των σταφυλιών που μαζεύονται κατά τον τρύγο. Η παραγωγή του γίνεται στα ορεινά χωριά του Τροόδους και της περιοχής της Πάφου, όπου εξασκείται και η αμπελουργία.

Για την παρασκευή του σουτζιούκου απαιτείται ένα ζεστό μείγμα  που ονομάζεται μουσταλευριά (ένας συνδυασμός της λέξης «μούστος» και αλεύρι). Τα αμύγδαλα και τα καρύδια μουλιάζουν στο νερό για να μαλακώσουν και ακολούθως ενώνονται με μια κλωστή μήκους δυο ή τριών μέτρων. Στη συνέχεια η κλωστή με τους ξηρούς καρπούς βουτιέται μέσα στο ζεστό μείγμα μέχρι να καλυφθούν πλήρως και κρεμιέται για να στεγνώσει γι΄ αρκετές ώρες. Αυτή η διαδικασία του βουτήγματος επαναλαμβάνεται τρείς με πέντε φορές σ΄ ένα διάστημα ωρών ή και ημερών μέχρι να επιτευχθεί το επιθυμητό πάχος – διάμετρος μιας περίπου ίντζας. Χρειάζονται πέντε με έξι μέρες για να στεγνώσει καλά ο σουτζιούκος και μπορεί να φυλαχθεί χωρίς να αλλοιωθεί η γεύση του. Όταν σερβίρεται κόβεται σε λεπτές φέτες και αποτελεί συνήθως συνοδευτικό της ζιβανίας. 

Λουκούμι

Η Κύπρος είναι διάσημη για τα νόστιμα παραδοσιακά γλυκά της, γνωστά ως «λουκούμια», τα οποία παράγονται στο νησί εδώ και αιώνες.

Τα λουκούμια παρασκευάζονται σε διάφορα χωριά, αλλά η Γεροσκήπου – στην επαρχία Πάφου – είναι ξακουστή για τα λουκούμια της. Πρόκειται για μαλακά, λαστιχένια γλυκά στα οποία δεν προστίθενται καθόλου συντηρητικά παρά μόνο ζάχαρη, άνθος αραβοσίτου (κορνφλάουρ) και αρωματικά ή ξηροί καρποί. Ακολούθως πασπαλίζονται με ζάχαρη άχνη για να μην κολλά το ένα πάνω στο άλλο.

Μπορείτε να βρείτε ωραία κουτιά με λουκούμια σε διάφορες γεύσεις. Η πιο παραδοσιακή γεύση είναι το τριαντάφυλλο και ακολούθως το λεμόνι, η μαστίχα και το περγαμόντο. Μπορεί επίσης να βρείτε και πιο «μοντέρνες» γεύσεις όπως είναι η σοκολάτα με ή χωρίς ξηρούς καρπούς.

Εννοείται ότι δεν μπορείτε να φύγετε από το νησί χωρίς να προμηθευτείτε μερικά κουτιά με λουκούμια, είτε για εσάς ή και για τους φίλους σας!