Χωριό Λεμύθου

Η Λεμύθου βρίσκεται στην οροσειρά του Τροόδους, στην Κοιλάδα της Μαραθάσας και υπάγεται στην Επαρχία Λεμεσού. Το χωριό είναι σε υψόμετρο 1.100 μέτρων και βρίσκεται 65 χιλιόμετρα από τη Λεμεσό. Οι επισκέπτες μπορούν να φτάσουν στην Λεμύθου ακολουθώντας τη διαδρομή B8, ακολούθως τον δρόμο E802 και τέλος τον δρόμο F804.

Η Λεμύθου είναι χτισμένη σε αμφιθεατρικό σχήμα μέσα σε ένα φυλλώδες φυσικό τοπίο. Γι’αυτό ακριβώς το λόγο την καθιστούν ιδανική για αγροτουρισμό.

Το χωριό υπάρχει από τα χρόνια της Φραγκοκρατίας και αποτελούσε μέρος των βασιλικών κτημάτων. Το όνομά του προέρχεται από το θάμνο «λεμίθι», το οποίο φυτρώνει στην περιοχή ή από τον πρώτο κάτοικο του χωριού, ο οποίος ονομαζόταν Λεμίθης, του οποίου η μακριά γενειάδα έμοιαζε με το θάμνο αυτό.

Τα όμορφα περίχωρά του προσφέρονται για πεζοπορία και ποδηλασία, ενώ τους χειμερινούς μήνες υπάρχει κι ένα χιονοδρομικό κέντρο μόλις 8 χιλιόμετρα από το χωριό.

Χωριό Κυπερούντα

Η Κυπερούντα βρίσκεται στην οροσειρά του Τροόδους, στην περιοχή της Πιτσιλλιάς και υπάγεται στην Επαρχία Λεμεσού, η Κυπερούντα έχει υψόμετρο 1.300 περίπου μέτρα πάνω από τη θάλασσα.

Το χωριό αυτό με τις πυκνές φυλλωσιές διατηρεί τον παραδοσιακό του χαρακτήρα. Ιδιαίτερο χαρακτηριστικό του χωριού αποτελούν οι απότομοι ανηφορικοί δρόμοι, τα αμπέλια, οι μικρές γραφικές αυλές των σπιτιών, οι ψηλοτάβανες αγροτικές αποθήκες και τα σπίτια με τα κεραμίδια και τις γραφικές σοφίτες. Όλα αυτά συνθέτουν το γοητευτικό χαρακτήρα του χωριού.

Το χωριό ιδρύθηκε κατά την Βυζαντική Περίοδο και πήρε το όνομά του από ένα είδος αγριόχορτου «κύπρος» ή «κυπέρι», το οποίο αφθονεί στην περιοχή.

Ανάμεσα στα αξιοθέατα του χωριού βρίσκεται η εκκλησία της Αγίας Μαρίνας, η οποία χρονολογείται από το 18ο αιώνα και τη νέα επιβλητική εκκλησία του Αγίου Αρσένιου, καθώς και τρία Μουσεία: Φυσικής Ιστορίας, Λαϊκής Παραδοσιακής Τέχνης και του Εθνικού Απελευθερωτικού Αγώνα.

Άλλα ενδιαφέροντα μέρη που μπορεί να επισκεφθεί ένας επισκέπτης είναι το Οινοποιείο Κυπερούντας και το Adventuremountainpark, ενώ υπάρχουν και δύο υπέροχα μονοπάτια της φύσης το «Δόξα σοι ο Θεός» και τα «Τεισιά της Μαδαρής».

Χωριό Καλοπαναγιώτης

Το χωριό Καλοπαναγιώτης βρίσκεται στην οροσειρά του Τροόδους στην κοιλάδα της Μαραθάσας, η οποία διοικητικά υπάγεται στην Επαρχία Λευκωσίας.

Ο Καλοπαναγιώτης είναι ένα από τα πιο όμορφα ορεινά θέρετρα του νησιού, διαθέτοντας ιαματικές πηγές, παραδοσιακή αρχιτεκτονική και πανοραμική θέα στην κοιλάδα. Είναι ιδανικό για αγροτουρισμό αφού βρίσκεται σ΄ ένα γαλήνιο φυσικό τοπίο.

Το Μοναστήρι του Αγίου Ιωάννη του Λαμπαδιστή στον Καλοπαναγιώτη, συμπεριλαμβάνεται στον κατάλογο Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της ΟΥΝΕΣΚΟ. Σ΄ αυτό στεγάζονται τρεις βυζαντινές εκκλησίες, που έχουν εξαιρετικά διατηρημένες τοιχογραφίες, οι οποίες χρονολογούνται από τον 9ον μέχρι και τον 15ον αιώνα.

Άλλα ενδιαφέροντα αξιοθέατα του χωριού είναι η ενετική γέφυρα και ο νερόμυλος του Κύκκου. Η γέφυρα του 16ου αιώνα είναι κατασκευασμένη από παραδοσιακή πέτρα και μέχρι πρόσφατα εξυπηρετούσε ως η μόνη οδός πρόσβασης από το χωριό στο μοναστήρι. Το Κυπριακό Τμήμα Αρχαιοτήτων έχει ανακηρύξει τον νερόμυλο ως «μνημείο πολιτιστικής κληρονομιάς» και αποτελεί ένα επιβλητικό κτίσμα με χαρακτηριστική αρχιτεκτονική της προ-βιομηχανικής περιόδου.

Η γοητεία του Καλοπαναγιώτη είναι επίσης αισθητή και σ΄ άλλα αξιοθέατα του χωριού, στα παλιά ξωκλήσια, στους κομψούς, λιθόστρωτους δρόμους και στα μονοπάτια που οδηγούν στα όμορφα μονοπάτια της φύσης.

Χωριό Κακοπετριά

Το χωριό Κακοπετριά βρίσκεται στην οροσειρά του Τροόδους, στην Κοιλάδα της Σολέας και διοικητικά υπάγεται στην Επαρχία Λευκωσίας.

Το όμορφο αυτό χωριό αποτελεί ένα δημοφιλές καλοκαιρινό θέρετρο λόγω του γοητευτικού του χαρακτήρα και του μαγευτικού σκηνικού με τα δάση από πεύκα που απλώνονται μέχρι και την Κοιλάδα του Καρκώτη. Γι’ αυτό ακριβώς είναι  και ιδανικό μέρος για αγροτουρισμό.

Η παλιά συνοικία του χωριού, με τα στενά λιθόστρωτα δρομάκια της, έχει ανακηρυχθεί ως χώρος προστατευόμενης πολιτιστικής κληρονομιάς και τα διώροφα σπίτια με τα ξύλινα μπαλκόνια που βρίσκονται εκεί έχουν συντηρηθεί.

Αξίζει να επισκεφθείτε την Εκκλησία της Μεταμορφώσεως του Σωτήρος, η οποία κτίστηκε στο κέντρο του παλιού χωριού. Η Εκκλησία του Αγίου Νικολάου της Στέγης βρίσκεται 5 χιλιόμετρα έξω από το χωριό και θεωρείται μια από τις πιο ενδιαφέρουσες Βυζαντινές Εκκλησίες του νησιού, λόγω των τοιχογραφιών που χρονολογούνται από τον 11ο μέχρι και τον 17ο αιώνα.

Το χωριό έχει κι άλλα ενδιαφέροντα αξιοθέατα, συμπεριλαμβανομένου του Μουσείου του Λινού και του Μουσείου του Ελαιοτριβείου. Τον «Μύλο της Γωνιάς» χρησιμοποιούσαν από το 1754 οι χωρικοί για ν΄ αλέθουν το κριθάρι τους. Ο μύλος έκλεισε μετά το Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο και αναπαλαιώθηκε το 1980.

Χωριό Ασκάς

Ευρισκόμενο στην οροσειρά του Τροόδους και στην γραφική περιοχή της Πιτσιλλιάς, το χωριό Ασκάς εντάσσεται στην Επαρχία Λευκωσίας κι είναι σε υψόμετρο 900 μέτρων πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας. Ο επισκέπτης φτάνει στο χωριό από τη Λευκωσία ακολουθώντας τους δρόμους Ε902, Ε903 και τέλος τον δρόμο F915.

Τα απότομα βουνά, οι κοιλάδες και τα τρεχούμενα νερά του Ποταμού Ασκά και άλλων μικρότερων ρυακιών κόβουν πραγματικά την ανάσα. Το χωριό προσφέρει τη δυνατότητα για αγροτουρισμό σε πανέμορφα, παραδοσιακά καταλύματα που βρίσκονται κτισμένα στο γαλήνιο περιβάλλον.

Πρόκειται γι΄ ένα χωριό που παράγει εξαιρετικά κρασιά και το οποίο πήρε την ονομασία του από τον πλούσιο γαιοκτήμονα Μανώλη Ασκά, ο οποίος έζησε εκεί το 1462. Το χωριό φημίζεται επίσης και για την παρασκευή του οινοπνευματώδους ποτού ζιβανία.

Ο παραδοσιακός χαρακτήρας του Ασκά έχει διατηρηθεί με τα στενά, δαιδαλώδη σοκάκια, τους πέτρινους τοίχους και τα χειροποίητα κεραμίδια στις στέγες .Το χωριό έχει επίσης πολλές παλιές και ενδιαφέρουσες εκκλησίες, συμπεριλαμβανομένης της Μεσαιωνικής Εκκλησίας του Αγίου Ιωάννη του Βαπτιστή του 16ου αιώνα και της Εκκλησίας του Τιμίου Σταυρού.

Χωριό Πόλης Χρυσοχούς

Η Πόλης Χρυσοχούς – γνωστή απλά ως «Πόλις» – βρίσκεται στην περιοχή της Πάφου κι είναι μια ακμάζουσα περιοχή που έχει επεκταθεί και μετατρέπεται σταδιακά σ΄ ένα δημοφιλή τουριστικό προορισμό, ενώ κατατάσσεται για τη φυσική ομορφιά της μεταξύ των πιο ωραίων περιοχών του νησιού. Μόλις 35 χιλιόμετρα βορειοδυτικά της πόλης της Πάφου, ο επισκέπτης μπορεί να φτάσει στην Πόλη Χρυσοχούς ακολουθώντας τον δρόμο Β07, ή από τον παραλιακό δρόμο E701 και στη συνέχεια τον δρόμο E709.

Η πλούσια ιστορία της περιοχής χρονολογείται από την εποχή που στην περιοχή υπήρχαν τα αρχαία βασίλεια του Μάριον και της Αρσινόης. Το Μάριον άκμασε κατά τους Κλασικούς Χρόνους, ενώ η Αρσινόη άκμασε κατά τους Ρωμαϊκούς Χρόνους. Οι παρατεταμένες και σχολαστικές αρχαιολογικές ανασκαφές που πραγματοποιούνται για περισσότερα από 20 χρόνια, έχουν φέρει στο φως πολλούς αρχαιολογικούς θησαυρούς που εκτίθενται σήμερα στο τοπικό Αρχαιολογικό Μουσείο.

Τα αξιοθέατα της περιοχής περιλαμβάνουν τα Λουτρά της Αφροδίτης – μια σπηλιά με νερό η οποία σκιάζεται από μια άγρια ​​συκιά – όπου ο μύθος λέει η αρχαία ελληνίδα θεά του έρωτα και της ομορφιάς έκανε το μπάνιο της. Υπάρχει επίσης μια ποικιλία μονοπατιών που περιλαμβάνουν σπάνια ενδημικά φυτά κι όπου οι λάτρεις της φύσης μπορούν να εντοπίσουν την τοπική πανίδα της περιοχής καθώς και αποδημητικά πουλιά.

Αξιοσημείωτη είναι επίσης η εκκλησία του Αγίου Ανδρονίκου με τοιχογραφίες του 16ου αιώνα. Η εκκλησία μετατράπηκε σε τζαμί το 1571 από τους Οθωμανούς, οι οποίοι κάλυψαν τις τοιχογραφίες με γύψινες προσθήκες. Μετά το 1974, το Τμήμα Αρχαιοτήτων αποκάλυψε προσεκτικά τις τοιχογραφίες με μια λεπτή και χρονοβόρα διαδικασία, για να αποκαταστήσουν τις τοιχογραφίες δίδοντας τους την προηγούμενη τους δόξα και δίνοντας στους επισκέπτες την ευκαιρία να τις θαυμάσουν.

Με την απαράμιλλη φυσική της ομορφιά, η Πόλη Χρυσοχούς είναι επίσης ένα αγαπημένο σημείο για κατασκήνωση. Ο κατασκηνωτικός χώρος βρίσκεται σ΄ έναν ευωδιαστό δάσος από ευκαλύπτους που συνορεύει με μια παραλία στην οποία ανεμίζει η Γαλάζια Σημαία. Ο κατασκηνωτικός χώρος και η παραλία προαναγγέλλουν επίσης την αφετηρία ενός γραφικού παραλιακού πεζόδρομου που οδηγεί στο Λιμάνι του Λατσιού, το οποίο είναι γνωστό για τα υπέροχα τοπικά φρέσκα ψάρια, που σερβίρονται στα εστιατόρια της περιοχής.

Χωριό Παναγιά

Το όμορφο χωριό της Παναγιάς βρίσκεται στην περιοχή της Πάφου, γύρω στα 33 χιλιόμετρα βορειοανατολικά της πόλης της Πάφου. Προσφέρει την τέλεια ευκαιρία για αγροτουρισμό στα φυσικά περίχωρά του, με το μεγαλύτερο μέρος τους να βρίσκονται εντός του Δάσους της Πάφου, σε υψόμετρο 850 μέτρων πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας. Οι επισκέπτες μπορούν να φτάσουν στο χωριό ακολουθώντας τον δρόμο Α6 από την πόλη της Πάφου και στη συνέχεια τον δρόμο E606.

Το όνομα του χωριού προέρχεται από την Παναγία, στην οποία είναι αφιερωμένη η γειτονική μονή της Παναγίας της Χρυσορρογιάτισσας. Μια εκδοχή αναφέρει ότι επί Φραγκοκρατίας το χωριό Παναγιά ήταν ένα φέουδο που ονομαζόταν «Casal Nostra Donna». Στο μοναστήρι στεγάζεται μια ενδιαφέρουσα συλλογή από εικόνες και σκεύη, ενώ πραγματοποιείται ένα μεγάλο θρησκευτικό πανηγύρι κάθε χρόνο στις 14 Αυγούστου προς τιμήν της Παναγίας.

Το χωριό είναι επίσης γνωστό ως η γενέτειρα του πρώτου Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας, του Αρχιεπισκόπου Μακάριος Γ’. Υπάρχουν δύο μουσεία στο χωριό, τα οποία είναι αφιερωμένα στον Αρχιεπίσκοπο: Το σπίτι της οικογένειας του Αρχιεπισκόπου και το Μουσείο του Πολιτιστικού Ιδρύματος Αρχιεπισκόπου Μακαρίου Γ’.

Άλλα ενδιαφέροντα αξιοθέατα είναι τα διάφορα τοπικά οινοποιεία, το Μοναστήρι της Αγίας Μονής και το Μονοπάτι της Φύσης με την ονομασία «Βουνί Παναγιάς», το οποίο ξεκινάει από την πλατεία του χωριού και απαιτεί πεζοπορία τριών ωρών μέχρι το τέρμα του. Οι επισκέπτες μπορούν επίσης να απολαύσουν το φεστιβάλ «Τα Ρογιάτικα», το οποίο πραγματοποιείται κάθε χρόνο στις 15 Αυγούστου και περιλαμβάνει ένα πρόγραμμα μουσικής και χορού.

Οι κύριες καλλιέργειες του χωριού περιλαμβάνουν μεταξύ άλλων αμπέλια, διάφορα οπωροφόρα δέντρα, όσπρια, αμυγδαλιές και ελιές.

Χωριό Λυσός

Το χωριό Λυσός βρίσκεται στην περιοχή της Πάφου, σε μέσο υψόμετρο 560 μέτρων και περίπου 36 χιλιόμετρα βορειοανατολικά της Πάφου. Οι επισκέπτες μπορούν να φτάσουν στο χωριό ακολουθώντας τη διαδρομή B07 και στη συνέχεια το E723. Το χωριό υπήρχε από τα Μεσαιωνικά Χρόνια με μύθους από τον Μεσαιωνικό ήρωα Διγενή, που ακόμα λέγονται στην περιοχή.

Το όνομα του χωριού πιστεύεται ότι έχει τις ρίζες του στους αρχαίους ελληνικούς οικισμούς της Μικράς Ασίας, τους οποίους μετέφεραν στην Κύπρο έποικοι. Η θεωρία αυτή ενισχύεται από τα ευρήματα που ήρθαν στο φως στον αρχαιολογικό χώρο της περιοχής, όπου ανευρέθηκαν τάφοι λαξευμένοι με πέτρα και γεωμετρικά αγγεία.

Το χωριό είναι το μεγαλύτερο στην περιοχή της Πάφου, αφού η επικράτειά του εκτείνεται μέχρι και την κορυφή του Δάσους Πάφου, όπου ένα σπάνιο είδος αρπακτικών πουλιών – ο σπιζαετός – μπορεί να εντοπιστεί, μαζί με το ντροπαλό και σπάνιο αγρινό κι ένα ενδημικό είδος άγριου προβάτου που απαντάται αποκλειστικά στο νησί.

Τα αξιοθέατα ενδιαφέροντος του χωριού περιλαμβάνουν ορισμένες παλιές εκκλησίες, συμπεριλαμβανομένης της κεντρικής εκκλησίας, η οποία είναι αφιερωμένη στην Παναγία της Χρυσελεούσας και η οποία κατασκευάστηκε γύρω στα τέλη του 15ου αιώνα ή στις αρχές του 16ου αιώνα. Η εκκλησία πιστεύεται ότι αρχικά ήταν αρχικά ναός των Λατίνων, δεδομένου ότι οι δύο πόρτες του είναι διακοσμημένες με διάφορα οικόσημα.

Το χωριό είναι επίσης γνωστό σε τοπικό επίπεδο για το μοναδικό, παραδοσιακό έδεσμα της «Μαξίλλες» – ένα είδος ξερού σύκου που καταναλώνεται ως γλυκαντική ουσία, ή τρώγεται σε συνδυασμό με αμύγδαλα ή καρύδια.

 

Χωριό Κούκλια

Το χωριό των Κουκλιών βρίσκεται στην περιοχή της Πάφου κι είναι χτισμένο σε υψόμετρο 85 μέτρων πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας. Μόλις 16 χιλιόμετρα μακριά από την πόλη της Πάφου, στα Κούκλια μπορεί κανείς να φτάσει μέσω του δρόμου F616, είτε από το B06 ή από τον δρόμο A06 και τον κεντρικό αυτοκινητόδρομο Λεμεσού – Πάφου.

Το χωριό βρίσκεται στο χώρο όπου βρισκόταν κάποτε το αρχαίο βασίλειο της Παλαίπαφου (παλιά Πάφος). Η Παλαίπαφος ήταν ένας από τους πιο φημισμένους χώρους προσκυνήματος του αρχαίου ελληνικού κόσμου, όπου βρισκόταν το Ιερό της Πάφιας Αφροδίτης. Οι ανασκαφές στο χωριό έχουν αποκαλύψει το περίφημο Ιερό της Παφίας Αφροδίτης, τα ερείπια των οχυρώσεων της Παλαίπαφου, το ύψωμα του νεκροταφείου καθώς και πολλούς τάφους. Πολλά αρχαία ευρήματα της περιοχής φυλάσσονται στο μουσείο του χωριού.

Όχι πολύ μακριά από το χωριό και λίγο πιο έξω από τη θάλασσα βρίσκεται ο επιβλητικός βράχος γνωστός ως «Πέτρα του Ρωμιού» ή Βράχος της Αφροδίτης και σηματοδοτεί το σημείο όπου – σύμφωνα με τον μύθο η Αρχαία Ελληνίδα θεά του έρωτα και της ομορφιάς, γεννήθηκε από τον αφρό της θάλασσας.

Η σημασία που κατείχαν τα Κούκλια ήταν επίσης μεγάλη κατά τη διάρκεια του Μεσαίωνα, αφού την εποχή των Λουζινιανών ιδρύθηκε και λειτούργησε ένα κέντρο παραγωγής ζάχαρης στην περιοχή. Ως ένα από τα μόλις τρία μεσαιωνικά εργοστάσια παραγωγής ζάχαρης από ζαχαροκάλαμο στο νησί, η περιοχή των Κουκλιών ήταν πολύ σημαντική εφόσον είναι από τις λίγες περιοχές της Μεσογείου και της Μέσης Ανατολής, που έχει διατηρήσει όλα τα σημαντικά λειτουργικά στοιχεία του εργοστασίου αυτού, επιτρέποντας έτσι στους ερευνητές και τους αρχαιολόγους να μελετήσουν εις βάθος την κατασκευή που επέζησε ανά τους αιώνες και να κατανοήσουν πώς λειτουργούσαν τα εργοστάσια ζάχαρης των Λεβαντίνων.

Ανάμεσα στις εκκλησίες του χωριού, οι πιο σημαντικές είναι αφιερωμένες στην Παναγία Οδηγήτρια και στον Απόστολο και Ευαγγελιστή Λουκά. Η πρώτη είναι μια σταυροειδής τύπου εκκλησία του 13ου αιώνα με τοιχογραφίες που χρονολογούνται από τον 15ο αιώνα. Η δεύτερη είναι η κεντρική εκκλησία του χωριού κι αξίζει να την επισκεφτείτε στις 17 Οκτωβρίου, όταν γίνεται ένα μεγάλο θρησκευτικό πανηγύρι προς τιμήν του Αγίου.

Το όνομα του χωριού πιστεύεται ότι προέρχεται από τη λέξη «κουβούκλιo», που σημαίνει «καμπίνα» από τους βυζαντινούς αξιωματούχους, οι οποίοι φρουρούσαν τους θαλάμους του αυτοκράτορα. Εκτός από τα αρχαία μνημεία του, το χωριό έχει γραφική και καταπράσινη όψη και παράγει διάφορα φρούτα κι άλλες καλλιέργειες.

Χωριό Κάθηκας

Το μικρό και παραδοσιακό αυτό χωριό της Πάφου βρίσκεται σε υψόμετρο περίπου 700 μέτρων και κατοικείται από τα αρχαία χρόνια. Προσφέρεται για αγροτουρισμό, λόγω του ήσυχου περιβάλλοντός του. Μόλις 23 χιλιόμετρα βόρεια της Πάφου, μπορείτε να φτάσετε στο χωριό ακολουθώντας τη διαδρομή Β7 και στη συνέχεια το δρόμο E711, ή παίρνοντας την παραλιακή διαδρομή E701, η οποία μετά από κάποιο σημείο μετατρέπεται σε E727 και στη συνέχεια το δρόμο E709.

Διατηρώντας την παραδοσιακή του γοητεία το χωριό έχει κατοικίες που χρονολογούνται περισσότερο από έναν αιώνα και χρησιμεύουν ως χαρακτηριστικά δείγματα της λαϊκής αρχιτεκτονικής, ενώ έχει επίσης πολλές παλιές και ενδιαφέρουσες εκκλησίες. Το μικρό καταφύγιο γαϊδουριών συμπληρώνει περαιτέρω τον αυθεντικό χαρακτήρα του χωριού.

Ο Κάθηκας είναι ένα από τα χωριά παραγωγής κρασιού στην περιοχής της Πάφου. Το όνομά του λέγεται ότι προέρχεται είτε από τον αρχικό ιδιοκτήτη, είτε από το ρήμα «να καθίσει»,  λόγω της αντίληψης ότι το χωριό όταν το αντικρίζει κανείς από απόσταση, φαίνεται ότι «κάθεται» σε μια επίπεδη τοποθεσία.

Το χωριό είναι γνωστό για το σπουδαία τοπικά έθιμα του Πάσχα, τα οποία οι επισκέπτες είναι ευπρόσδεκτοι να τα παρακολουθήσουν κατά τη διάρκεια της περιόδου του Ελληνικού Ορθοδόξου Πάσχα. Την Μεγάλη Παρασκευή συνηθίζεται να δραματοποιούν τα «Πάθη του Χριστού», όπου ο Πρόεδρος του Κοινοτικού Συμβουλίου αναλαμβάνει το ρόλο του Ιησού και ηγείται της πομπής από το εκκλησάκι του Αγίου Ονουφρίου μέχρι την εκκλησία της Παναγίας Ευαγγελίστριας, με το υπόλοιπο χωριό να τον ακολουθεί.