Χωριό Όμοδος

Το όμορφο χωριό Όμοδος, το οποίο είναι γνωστό για την παραγωγή κρασιού, βρίσκεται στην Επαρχία Λεμεσού σε υψόμετρο 800 μέτρων στην οροσειρά του Τροόδους. Εντάσσεται στην πανέμορφη περιοχή των «Κρασοχωριών», μόλις 42 χλμ. από την πόλη της Λεμεσού. Οι επισκέπτες μπορούν να φτάσουν στο χωριό ακολουθώντας τη διαδρομή E601, είτε ακολουθώντας τους δρόμους Β8, E802 και στη συνέχεια F825. Το Όμοδος είναι ένα από τα πιο παραδοσιακά και γραφικά χωριά του νησιού.

Το χωριό υπάρχει από την Περίοδο της Φραγκοκρατίας και χαρακτηρίζεται ως «Homodos», και «Homoclos» σε παλιούς χάρτες, με το όνομά του να προέρχεται από την ελληνική λέξη «Οδού».

Διάσημο για το κρασί του και τη ζιβανία, τη χειροποίητη δαντέλα και τα «αρκατένα» του ψωμιά, το χωριό αυτό με τα ήσυχα περίχωρα είναι ιδανικό για αγροτουρισμό.

Παρά το μικρό του μέγεθος το Όμοδος έχει πολλά ενδιαφέροντα αξιοθέατα. Βρίσκονται όλα σε κοντινή απόσταση μεταξύ τους: η λιθόστρωτη πλατεία, τα παλιά πετρόκτιστα σπίτια, τα τοπικά οινοποιεία, ένα μεσαιωνικό πατητήρι και το Μοναστήρι του Τιμίου Σταυρού με τις παλιές εικόνες και τα εντυπωσιακά ξυλόγλυπτα. Υπάρχει επίσης ένα μουσείο αφιερωμένο στον Εθνικό Απελευθερωτικό Αγώνα της ΕΟΚΑ καθώς και ένα κέντρο για τη διατήρηση της χειροποίητης δαντέλας κι ένα Μουσείο Εικόνων.

Στις 14 Σεπτεμβρίου το χωριό διοργανώνει ένα από τα μεγαλύτερα θρησκευτικά πανηγύρια στο νησί, αφιερωμένο στον Τίμιο Σταυρό. Η γιορτή διαρκεί τρεις ημέρες και οι πωλητές συγκεντρώνονται στην όμορφη πλατεία μπροστά από το μοναστήρι για να πουλήσουν τα εμπορεύματά τους. Η πλατεία είναι επίσης η σκηνή όπου διαδραματίζονται πολλές δραστηριότητες και εκδηλώσεις κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού και του Πάσχα.

Χωριό Λουβαράς

Ο Λουβαράς βρίσκεται στην Επαρχία Λεμεσού σε υψόμετρο 850 μέτρων στην οροσειρά του Τροόδους, στη γραφική περιοχή της Πιτσιλιάς και σε απόσταση μόλις 28 χιλιομέτρων από την πόλη της Λεμεσού. Στο χωριό φτάνει κανείς ακολουθώντας τη διαδρομή E110.

Ο Λουβαράς είναι ένα από τα οινοπαραγωγικά χωριά του νησιού κι είναι ιδιαίτερα γνωστός για την κουμανταρία, το επιδόρπιο τοπικό κρασί.

Επί Φραγκοκρατίας το χωριό ανήκε στο αρχηγείο των Ιπποτών, η έδρα των οποίων ήταν στο Κολόσσι κοντά στη Λεμεσό και η παραγωγή της κουμανταρίας χρονολογείται έκτοτε. Το γλυκό αυτό κρασί παρασκευάζεται με τις γηγενείς ποικιλίες σταφυλιού Ξυνιστέρι (λευκό) και το Μαύρο (κόκκινο).

Εκτός από την παραδοσιακή αρχιτεκτονική των πετρόκτιστων σπιτιών – με τα ξύλινα μπαλκόνια και τις γραφικές σοφίτες – η παλιά εκκλησία του χωριού είναι αφιερωμένη στον Άγιο Μάμα (χτίστηκε το 1454) κι αποτελεί επίσης ένα ενδιαφέρον σημείο για να δουν οι επισκέπτες. Σε μικρή απόσταση από την εκκλησία βρίσκεται ένα παλιό ελαιοτριβείο, το οποίο ανακαινίστηκε πρόσφατα, ενώ υπάρχει επίσης ένας όμορφος εκδρομικός χώρος με την ονομασία «Κακομάλλης» που βρίσκεται 6 χλμ. από το χωριό.

Χωριό Λόφου

Το μικρό χωριό της Λόφου βρίσκεται στην Επαρχία Λεμεσού σε υψόμετρο 780 μέτρων και μόλις 26 χλμ. από την πόλη της Λεμεσού. Ο επισκέπτης μπορεί να φτάσει στην Λόφου ακολουθώντας τον δρόμο Β8 και στη συνέχεια το δρόμο F617, είτε ακολουθώντας τον δρόμο E601 και ακολούθως τον δρόμο F617.

Το χωριό πήρε το όνομά του από τη θέση του στην κορυφή ενός λόφου και έχει διατηρήσει το όνομά του από τα βυζαντινά χρόνια. Είναι γνωστό για την όμορφη, παλιά αρχιτεκτονική του και τα πολλά ελικοειδή πλακόστρωτα δρομάκια του.

Το φυλλώδες περιβάλλον αυτού του γραφικού και παραδοσιακού χωριού αποτελεί το καταφύγιο αμπελιών και αμυγδαλιών, προσφέροντας την ευκαιρία για αγροτουρισμό σ΄ ένα ήσυχο και όμορφο περιβάλλον.

Ανάμεσα στα ενδιαφέροντα αξιοθέατα του χωριού είναι ένα μικρό αγροτικό μουσείο, το παλιό σχολείο της Λόφου κι η παραδοσιακή βρύση της Ελιτζής, που χρονολογείται από το 1842. Η βρύση αποτελεί το σημείο απ΄ όπου οι κάτοικοι της Λόφου προμηθεύονταν με νερό στις παλιές ημέρες και αποτελούσε ένα σημαντικό κομμάτι της καθημερινής τους ζωής.

Το χωριό έχει επίσης δύο θρησκευτικά σημαντικά μνημεία: την εκκλησία του 19ου αιώνα του χωριού, που είναι αφιερωμένη στον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου και το κοντινό παρεκκλήσι αφιερωμένο στον Προφήτη Ηλία, του οποίου το εικονίδιο πιστεύεται ότι έχει θαυματουργές δυνάμεις για να σταματά τις βροχές που προκαλούν ζημιές στις καλλιέργειες των σιτηρών.

Στο τέλος Σεπτεμβρίου το χωριό γιορτάζει τη συγκομιδή του σταφυλιού μ΄ ένα Φεστιβάλ Σταφυλιού, όπου οι επισκέπτες μπορούν να παρακολουθήσουν τους ντόπιους να παρασκευάζουν παραδοσιακά εδέσματα από χυμό σταφυλιών, καθώς επίσης και να τα δοκιμάσουν. Υπάρχει επίσης ένα πρόγραμμα παραδοσιακής μουσικής και τραγουδιών καθώς και δοκιμής κρασιών. 

Χωριό Λάνια

Το μικρό παραδοσιακό χωριό Λάνια βρίσκεται στην Επαρχία Λεμεσού σε υψόμετρο 570 μέτρων στην οροσειρά του Τροόδους, σε απόσταση μόλις 25 χιλιομέτρων από την πόλη της Λεμεσού. Το χωριό είναι προσβάσιμο μέσω του δρόμου Β8.

Η Λάνια είναι ένα από τα χωριά του νησιού, στα οποία καλλιεργείται το σταφύλι. Ενώ σε παλαιότερες εποχές οι κάτοικοι της απασχολούνταν κυρίως με την καλλιέργεια των αμπελιών – και την παραγωγή οίνων και ζιβανίας και του σιουτζιούκου (γλυκό σταφύλι), λόγω της αστικοποίησης, στις μέρες μας έχουν απομείνει δυστυχώς ελάχιστοι καλλιεργητές σταφυλιών στο χωριό.

Σύμφωνα με την παράδοση, το χωριό πήρε το όνομά του από τη Λάνα, κόρη του Διόνυσου θεού του κρασιού, ή μπορεί να προέρχεται από τη λέξη «βαλανιά» (βελανίδι), εξαιτίας των καρπών των δέντρων βελανιδιάς που αναπτύσσονται σε αφθονία στην περιοχή.

Ενδιαφέροντα αξιοθέατα περιλαμβάνουν το παλιό πατητήρι, το Μουσείο Αποθήκευσης Κουμανδαρίας και ένα παλιό ελαιοτριβείο. Η εκκλησία της Παναγίας Βαλάνας βρίσκεται στο κέντρο του χωριού, ενώ το παρεκκλήσι της Παναγίας της Βαλάνας βρίσκεται λίγο έξω από το χωριό, κοντά σ΄ ένα μικρό εκδρομικό χώρο κι ένα πάρκο.

Κάθε Μάιο, οι γυναίκες του χωριού ανοίγουν τις αυλές τους για να υποδεχθούν τους επισκέπτες στα σπίτια τους κατά την εκδήλωση «Λάνες και αυλές της Λάνιας».

Χωριό Κοιλάνι

Το πανέμορφο χωριό Κοιλάνι βρίσκεται στην Επαρχία Λεμεσού σε υψόμετρο 820 μέτρων στην οροσειρά του Τροόδους, στην περιοχή «Κρασοχώρια» και σε απόσταση 35 χλμ. από την πόλη της Λεμεσού. Στο χωριό οδηγεί ο δρόμος Β8 και στη συνέχεια ο δρόμος F606. Επίσης, μπορεί κανείς να φτάσει στο Κοιλάνι ακολουθώντας και τον δρόμο E601 και ακολούθως τον δρόμο F606.

Υπάρχουν διάφορες εκδοχές για το πώς πήρε το χωριό το όνομά του. Σύμφωνα με μια εκδοχή το χωριό ήταν κάποτε γνωστό ως «Κούριον» από το γιο του μυθικού βασιλιά της Κύπρου Κινύρα – ένα όνομα που κράτησε μέχρι τη Βυζαντινή Περίοδο. Κατά τη Φραγκοκρατία μετονομάστηκε σε Κοιλάνι. Μια δεύτερη θεωρία λέει ότι προέρχεται από την αρχαία πόλη Κυλλήνη της Πελοποννήσου στην Ελλάδα, απ΄ όπου κατάγονταν οι πρώτοι κάτοικοι του χωριού. Μια τρίτη εκδοχή υποστηρίζει ότι το όνομα μπορεί να προέρχεται από τη θέση του χωριού σε μια κοιλάδα.

Το Κοιλάνι είναι ένας από τα κύριους καλλιεργητές σταφυλιών του νησιού, κι είναι διάσημο για τα κρασιά του και τα παράγωγα προϊόντα του σταφυλιού, καθώς και τα αρωματικά «αρκατένα» (είδος κουλουριού με μαγιά) και τις γλυκές «γλυσταρκές».

Το χωριό διατηρεί τον παραδοσιακό χαρακτήρα της λαϊκής αρχιτεκτονικής με τα σπίτια του να είναι διακοσμημένα με κεραμικά πλακάκια, επίπεδες στέγες, γραφικές σοφίτες, καμάρες και διακοσμημένα πλαίσια, με τοίχους κατασκευασμένους από τον τοπικό σκαλιστό ασβεστόλιθο. Οι επισκέπτες μπορούν να δουν τα παλιά παραδοσιακά πήλινα πιθάρια στις αυλές, ενώ ορισμένα εξακολουθούν να διατηρούν τον παλαιό εξοπλισμό τους για την παραγωγή οίνου ή την απόσταξη του δυνατού οινοπνεύματος της ζιβανίας.

Τα ενδιαφέροντα αξιοθέατα περιλαμβάνουν διάφορες εκκλησίες, όπως η εκκλησία του Μονογενή και το εκκλησάκι της Αγίας Μαύρης, που βρίσκεται κάτω από ένα από τα μεγαλύτερα πλατάνια του νησιού κι έχει ενδιαφέρουσα και ασυνήθιστη αρχιτεκτονική και σημαντικές τοιχογραφίες. Η αμπελουργία και τα εκκλησιαστικά μουσεία, το ελαιοτριβείο και τα οινοποιεία είναι επίσης σημαντικά αξιοθέατα, ενώ το χωριό αποτελεί επίσης τον ιδανικό και ειδυλλιακό προορισμό για αγροτουρισμό.

Η Ετήσια Γιορτή του Σταφυλιού πραγματοποιείται στο χωριό την πρώτη Κυριακή του Οκτωβρίου, καθώς επίσης και στα μέσα Νοεμβρίου, όπου οι επισκέπτες μπορούν να παρακολουθήσουν πώς οι ντόπιοι παρασκευάζουν τα παραδοσιακά εδέσματα από χυμό σταφυλιών και να τα δοκιμάσουν. Παρουσιάζεται επίσης πρόγραμμα λαϊκής ψυχαγωγίας καθώς και γευσιγνωσίας.

Χωριό Άρσος

Το γραφικό χωριό Άρσος βρίσκεται στην Επαρχία Λεμεσού και είναι χτισμένο στις πλαγιές του βουνού Λαόνα σε υψόμετρο 850 μέτρων, μόλις 42 χλμ. από την πόλη της Λεμεσού. Για να φτάσει κανείς στο χωριό θα πρέπει να ακολουθήσει τη διαδρομή Α6 και στη συνέχεια τη διαδρομή E601.

Οι κάτοικοι του χωριού Άρσους ασχολούνται με την τέχνη της οινοποίησης από την αρχαιότητα και το χωριό τους έχει αναπτυχθεί σ΄ ένα μεγάλο οινοπαραγωγικό χωριό με πλούσια αμπελουργική ιστορία.

Το όνομά του πιστεύεται ότι προέρχεται είτε από το Ιερό Άλσος της θεάς Αφροδίτης, όπου είναι χτισμένο το χωριό, είτε λόγω της θέσης του ως μια από τις τέσσερις πόλεις που ίδρυσε ο Πτολεμαίος Φιλάδελφος προς τιμήν της Αρσινόης.

Τα σημαντικά αξιοθέατα περιλαμβάνουν το Μουσείο Λαϊκής Τέχνης, το μονοπάτι της φύσης «Έξι Βρύσες» (που ενώνει έξι μεσαιωνικές βρύσες κατά μήκος του ποταμού), τις εκκλησίες κι ένα οινοποιείο. Το Άρσος αποτελεί επίσης έναν ειδυλλιακό προορισμό για  αγροτουρισμό.

Το χωριό πραγματοποιεί την Ετήσια Γιορτή του Σταφυλιού γύρω στα τέλη Σεπτεμβρίου για τον εορτασμό του τρύγου, κατά την οποία οι επισκέπτες μπορούν να παρακολουθήσουν την παρασκευή παραδοσιακών εδεσμάτων από χυμό σταφυλιών κι επίσης να τα δοκιμάσουν. Υπάρχει επίσης πρόγραμμα παραδοσιακής μουσικής και τραγουδιών, καθώς και γευσιγνωσίας. Μια δεύτερη σημαντική εκδήλωση που πραγματοποιείται κάθε χρόνο στις 14 Νοεμβρίου, είναι το θρησκευτικό πανηγύρι προς τιμήν του Αποστόλου Φιλίππου, ο οποίος είναι και ο προστάτης άγιος του χωριού.

Χωριό Βάβλα

Το μικρό ορεινό χωριό Βάβλα βρίσκεται στην περιοχή της Λάρνακας και έχει λιγότερους από 100 κατοίκους. Έχει κηρυχθεί ως διατηρητέο ​​χωριό χάρη στα λευκά πέτρινα σπίτια και τα παραδοσιακά του χαρακτηριστικά. Το χωριό βρίσκεται περίπου 38 χιλιόμετρα δυτικά της Λάρνακας και ο επισκέπτης μπορεί να φτάσει εκεί ακολουθώντας τη διαδρομή Α2, Α5 και τη διαδρομή F112.

Το χωριό κατοικείται από τα αρχαία χρόνια και χαρακτηρίζεται ως «Βάλα» ή «Vaules» σε ένα γαλλικό χάρτη του 1367 και «Vaula» σε ένα άλλο χάρτη του 1423.

Μία από τις κύριες ασχολίες των κατοίκων στην σημερινή εποχή είναι η μελισσοκομία, που με το νέκταρ από το θυμάρι και τα αγριολούλουδα του χωριού, παράγουν ανώτερης ποιότητας μέλι. Το χωριό είναι επίσης μέρος της 7ης Διαδρομής του Κρασιού του νησιού, η οποία καλύπτει την περιοχή της ορεινής Λάρνακας – Λευκωσίας.

Στα σημαντικά αξιοθέατά του, περιλαμβάνονται η εκκλησία του Αγίου Γεωργίου στα βόρεια του χωριού και η εκκλησία του Αρχάγγελου Μιχαήλ στα νότια. Το μοναστήρι του Αγίου Μηνά που βρίσκεται έξω από το χωριό, καθ’ οδόν προς τον Κάτω Δρυ είναι μια ενδιαφέρουσα δομή του 15ου αιώνα κι είναι ένα μείγμα βυζαντινής αρχιτεκτονικής και γοτθικού στυλ. Οι μοναχές του μοναστηριού εκτός από τα θρησκευτικά τους καθήκοντα εξασκούν την αγιογραφία και παράγουν παραδοσιακά κυπριακά γλυκά.

Χωριό Τόχνη

Το όμορφο χωριό Τόχνη βρίσκεται στην περιοχή της Λάρνακας, είναι ένα από τα παλαιότερα χωριά του νησιού κι αποτελεί τον τέλειο ειδυλλιακό προορισμό για αγροτουρισμό. Βρίσκεται 36 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά της Λάρνακας και μπορείτε να το επισκεφθείτε ακολουθώντας τις διαδρομές Α5, Α1 και F116.

Τα ενδιαφέροντα αξιοθέατα περιλαμβάνουν τα γοητευτικά σπίτια του χωριού – τα οποία χτίστηκαν από «Τόχνη» δηλαδή πέτρα που εξορύσσεται στην περιοχή – ένα μικρό Βυζαντινό Μουσείο και μια λατινική εκκλησία στο κέντρο του χωριού. Η λατινική εκκλησία έχει θέα την εκκλησία του Αγίου Κωνσταντίνου και της Αγίας Ελένης και έχει ανακατασκευαστεί στην τοποθεσία του αρχικού ναού, που λέγεται ότι ιδρύθηκε από την ίδια την Αγία Ελένη κατά την επιστροφή της από τους Αγίους Τόπους απ΄ όπου έφερε μαζί της ένα κομμάτι του Τιμίου Σταυρού.

Το όμορφο τοπίο του χωριού και της γύρω περιοχής το καθιστούν ιδανικό για εξερεύνηση με ποδήλατο, εφόσον υπάρχουν ποδηλατικά κέντρα στο χωριό, καθώς και για ιππασία.

Χωριό Οδού

Το χωριό Οδού – με την παραδοσιακή λαϊκή αρχιτεκτονική του – βρίσκεται στην περιοχή της Λάρνακας και θεωρείται ένα από τα πιο γραφικά, παραδοσιακά χωριά του νησιού.

Είναι χτισμένο στους πρόποδες της οροσειράς του Τροόδους, στη νότια περιοχή, 850 μέτρα πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας και 50 χλμ. από την Λάρνακα. Οι επισκέπτες μπορούν να φτάσουν στο χωριό ακολουθώντας τη διαδρομή Α5 και F112.

Το όνομά του πηγάζει από την ελληνική λέξη «οδός» και προέρχεται από την Βυζαντινή Περίοδο.

Η κύρια οδική αρτηρία του ρωμαϊκού οδικού δικτύου της Κύπρου περνούσε μέσα από το χωριό, το οποίο βρισκόταν σε κεντρικό δρόμο. Παρόλον που ο οικισμός ιδρύθηκε σε μεταγενέστερη ημερομηνία, το όνομά του εντούτοις διατηρήθηκε.

Το χωριό παράγει διάφορα λαχανικά, αλλά είναι πιο γνωστό στο νησί για τις νόστιμες, εύγευστες ντομάτες του. Στα αξιοθέατά του περιλαμβάνεται μικρή εκκλησία με ξύλινη στέγη, που ιδρύθηκε το 1777 κι είναι αφιερωμένη στην Αγία Μαρίνα.

Χωριό Ψεματισμένος

Ο Ψεματισμένος βρίσκεται στην περιοχή της Λάρνακας και είναι ένα μικρό, γαλήνιο και γοητευτικό χωριό, με αρχαίες ρίζες και παραδοσιακό χαρακτήρα. Βρίσκεται 31 χλμ νοτιοδυτικά της Λάρνακας και ο επισκέπτης μπορεί να φτάσει εκεί ακολουθώντας τη διαδρομή Α5 και στη συνέχεια την Α1. Στα μισά του δρόμου προς την Λεμεσό βρίσκεται η στροφή προς το χωριό Ψεματισμένος.

Η περιοχή έχει κατοικηθεί από τους Προϊστορικούς Χρόνους – όπως αποδεικνύεται από τα αρχαιολογικά ευρήματα – ενώ το ίδιο το χωριό πιστεύεται ότι ιδρύθηκε στη Βυζαντινή Περίοδο και παράγει μεταξύ άλλων, εσπεριδοειδή, ελιές και χαρουπιές.

Ένα αξιοσημείωτο αξιοθέατο είναι η εκκλησία του χωριού, η οποία είναι αφιερωμένη στην Αγία Μαρίνα και χρονολογείται από τον 16ο αιώνα.  Ξαναχτίστηκε εντελώς το 1886 και το ιερό της περιέχει πολλές παλιές τοιχογραφίες, ενώ το τέμπλο της χρονολογείται από το 1850.